Couperus collectie - Couperus Collectie

Drukgeschiedenis
1e druk 1892 L.J. Veen - Amsterdam Oplage: waarschijnlijk 1250 à 1500 ex.'
2e druk 1894 L.J. Veen - Amsterdam Oplage: 1250 ex. ?
3e druk 1905 L.J. Veen - Amsterdam Oplage: 2000 ex.
4e druk 1920 L.J. Veen - Amsterdam Oplage: 4000 ex.
5e druk 1949 L.J. Veen - Amsterdam / Nijgh & van Ditmar - Rotterdam. Bundel Mozaïek
6e druk 1952 L.J. Veen - Amsterdam. Verzamelde werken, deel 2
7e druk 1965 L.J. Veen - Amsterdam. Amstelpocket 171

Contract
Eerste druk 550 gulden. In 1904 werden alle rechten verkregen te samen met Majesteit, God en Goden, Over lichtende drempels, De boeken der kleine Zielen 8 dln, Babel, Eene Illusie, De stille kracht, Langs lijnen van Geleidelijkheid, Fidessa, Psyche, Noodlot, Metamorfoze, Wereldvrede, Hooge Troeven, De verzoeking van den H. Antonius, Willeswinde, Extase.

Uitgevershistorie

Extase was de eerste uitgave van Couperus bij L.J. Veen. De uitgave verscheen in mei 1892 in een oplage van 1250 exemplaren. De eerste druk werd op de markt gebracht ingenaaid voor ƒ2,25 en gebonden voor ƒ2,75. Couperus kreeg 550 gulden voor de eerste oplage, dat is 0,44 cent per exemplaar. Het zetten en drukken was in die tijd niet duur, circa 9 gulden per vel, dus het zetten en drukken kosten 72 gulden, 6 cent per exemplaar. Het binden zal ongeveer zal voor een ingenaaid exemplaar 1,5 cent kosten voor een gebonden exemplaar circa 30 cent. Inclusief de diverse kosten zal de kostprijs voor een ingenaaid exemplaar uitkomen op circa 60 cent en de gebonden versie 85 cent. In de boeken werd de gemiddelde prijs opgenomen en de eerste druk stond voor 75 cent in de boeken. Het blijkt dat er op voorraden niet werd afgeschreven. De banden werden niet apart gewaardeerd. Uit de boeken blijkt dat het honorarium of copierecht niet op de balans werd gewaardeerd maar direct als kosten werden genomen. De korting voor de boekhandel vrij hoog. De uitgever heeft aan de eerste druk redelijk verdiend ook al omdat er na twee jaar een herdruk nodig was. Uit de boeken is het volgende staatje op te maken

                       1892    1893      1894    1895      1896        1897     1898

Voorraad        220          41     1275     1143        975         777       635

Waarde       ƒ0,75    ƒ1,00    ƒ0,35    ƒ0,35    ƒ0,35      ƒ0,35   ƒ0,35

Banden             57          34          57         56        24          18         51

Bedrag      ƒ165,00   ƒ41,00 ƒ446,25 ƒ400,05 ƒ341,25 ƒ271,95 ƒ222,25

Winst        ƒ638,17 ƒ130,26   ƒ6,01 ƒ105,53 ƒ158,29 ƒ171,19 ƒ118,19

Op de balans van 1892 stond aan voorraadwaarde 165 gulden en werd als winst verantwoord ƒ638,17. Gezien de voorraad zijn er ongeveer 1000 exemplaren verkocht, dat is een winst van circa 63 cent per exemplaar, de kostprijs was 75 cent dus was de opbrengst per exemplaar circa ƒ1,38. In oktober 1894 verscheen de tweede druk. De prijs werd verlaagd, ingenaaid naar ƒ1,90 en gebonden naar ƒ2,50. De uitgever spaarde kosten noch moeite om het mooi uitgegeven op de markt te brengen en schakelde Roland Holst voor het bandontwerp. Omdat het binden relatief duur was werden er steeds kleine partijen gebonden, soms 100 of 150. De derde druk verscheen ruin tien jaar later in 1905 ook weer voor een lagere prijs 1,50 en 1,90 gebonden. Er werde steeds klein partijtjes gebonden, bijvoorbeeld in dec 1913 150 exemplaren in de Berlage band en in 1919 100 exemplaren. De vierde druk verscheen 15 jaar later in 1920, een jaar na de dood van L.J. Veen Sr, weer tegen een lagere prijs, 1,75 in papieren band met stofomslag. De derde druk was nog niet uitverkocht. Dat blijkt uit het aantreffen van de derde druk in de bruine band uit 1940 en de blauwe Oorlogsband. De derde druk werd ook in serieverband tegen een lagere prijs aangeboden, bijvoorbeeld in de serie boeken uit de oude doos, als deel 5; voor 60 cent.

Variaties volgens van Vliet blz. 129
Eerste druk

1 Gebonden in blauwlinnen band met zilveren ster en wolken, titel in goud en handtekening van Couperus
Tweede druk

2 en 3 Gebonden in wit linnen band met ontwerp van Roland Holst
4 Ingenaaide versie met andere tekening (nog niet in de collectie)

Derde druk
5 Gebonden in serieband Werken van Couperus
6 Ingenaaide versie in het serieomslag Werken van Couperus (nog niet in collectie)
7 Ingenaaide versie in het serieomslag werken van Couperus, kleurvariatie (nog niet in collectie)
8 Gebonden in Roland Holst band groen op grijs
Vierde druk

9 Gebonden met stofomslag met paarse letters naar ontwerp van Roland Holst
10 Gebonden in lichte paarse band serie ontspanning
11 Papieren band serie ontspanning
12 Stofomslag met geborduurd rondje
26 Goedkope uitgaven blz. 349 afb. 26

In collectie

1. Van Vliet 1
Gebonden in donkerblauw linnen band met decoratie in zilver en grijs, belettering in goud naar ontwerp van Couperus mogelijk getekend door P. Josselin de Jong naar aanwijzingen van Couperus. Dit ontwerp is ook gebruikt voor Een Lent van Vaerzen en Illusie. Eerste band.
Boekblokformaat 12,5 x 19,2 cm, bandhoogte 19,8 cm hoog.
Zetspiegel 7,7 x 13,1 exclusief sprekende kopregel en paginacijfer Zetbreedte 17 aug. Regelhoogte 14 punt, 25 tekstregels per pagina.
Omvang 13 vel van 16. 208 blz. Voorwerk niet mee genummerd. Laatste tekstpagina 200.
Drukker niet vermeld. Gebonden met kapitaalbandje boven en rondom rood op snee. Velaanduiding op eerste pagina van het vel onderaan, laatste velnummer 13.
Binder niet vermeld.

2. Niet in van Vliet
Ingenaaide versie door privé persoon gebonden met zwartlinnen rug. Het grijs papieren omslag met sierranden belettering in donkerblauw is opgeplakt op karton. Eerste omslag ingenaaide versie.
Omslagontwerp gelijk aan stofomslag van `Een Lent van Vaerzen.’ en ‘Eene Illusie’.
Binnenwerk verder gelijk.

3. Van Vliet 2, 3.
Gebonden in wit linnen band met decoratie en belettering in groen met goudstempel. Bandontwerp R.N. Roland Holst.
Boekblokformaat 15,5 x 20,8 cm, bandhoogte 21,3 cm hoog.
Zetspiegel en overige gegevens gelijk aan de eerste druk. Nieuw zetsel maar regel op regel overgezet. lettertype van velaanduiding anders.
Op pagina vier is vermeld: Typ. Th. A. van Zeggelen, (M.J.P. van Santen) Amsterdam. Gebonden met kapitaalbandje boven. Velaanduiding op eerste pagina van het vel onderaan, laatste velnummer 13.
Binder niet vermeld.

4. Van Vliet 4 en ook p. 337 : 4
Lichtgeel linnen band met decoratie in donkergeel en belettering in blauw en donkerrood. Bandontwerp: H.P. Berlage: serieband Werken van Couperus of Werkenband.
Boekblokformaat 15,5 x 20,8 cm, bandhoogte 21 cm hoog.
Zetspiegel 7,8 x 13,1 exclusief paginacijfer. Zetbreedte 17 aug. Regelhoogte 13 punt, 27 tekstregels per pagina.
Omvang 11,¼ vel van 16. 180 blz. Laatste tekstpagina 169.
Gedrukt door Boek-, courant- en steendrukkerij G.J. Thieme, Nijmegen. Gebonden met kapitaalbandje boven. Aan rechterzijde niet schoon gesneden. Velaanduiding op eerste pagina van het vel onderaan, laatste velnummer 11*.
Binder niet apart vermeld.

5. Van Vliet 8
Gebonden in grijs linnen band met decoratie en belettering in donker groen. Bandontwerp: R.N. Roland Holst gelijk aan tweede druk in wit linnen.
Overige gegevens gelijk aan 4. Wel kapitaalbandje onder.

6. Van Vliet Goedkope uitgaven (p.348): 26.
Gebonden in bruin linnen band met versiering rond de belettering, in zwart bedrukt. Serieband.
Boekblokformaat 15 x 20,2 cm, bandhoogte 21 cm hoog. Rondom schoon gesneden, kapitaalbandje boven en onder. Binnenwerk verder gelijk.

7. Gebonden in halflinnen serieband blauw linnen rug, platten met lichtblauw gestructureerd papier overtrokken, decoratie in grijs, belettering in donkerblauw. Serieband ook wel Oorlogsband of 'Behangband' genoemd. Niet in afgebeeld in Van Vliet.
Boekblokformaat 15,2 x 20 cm, bandhoogte 20,6 cm hoog.

Aangeboden in de series: Uren van Ontspanning, deel 12, Boeken uit de oude doos, deel 5

8. Van Vliet 9 en 10.
Gebonden in gebroken wit karton bedrukt met sierrand en monogram en belettering in paars, voorzien van stofomslag.
Boekblokformaat 10,5 x 16,8 cm, bandhoogte 17,3 cm hoog.
Zetspiegel 7,2 x 12,1 exclusief sprekende hoofdregel met paginacijfer. Zetbreedte 17 aug. Regelhoogte 13 punt, 25 tekstregels per pagina.
Omvang 12 vel van 16. 192 blz. Laatste tekstpagina 191.
Gedrukt door Boek-, courant- en steendrukkerij G.J. Thieme, Nijmegen. Gebonden zonder kapitaalbandjes. Velaanduiding op eerste pagina van het vel onderaan, laatste velnummer 12.
Bindervignet J.B&Z-A op achterplat.

Stofomslag van papier bedrukt in paars met decoratie. Ontwerp: R.N. Roland Holst voor tweede druk 1893; echter omgedraaid en LC monogram vervangen door blokje waarin schrijver en titel.
Van Vliet 9 is stofomslag, bandje is afbeelding 10.

9. Van Vliet 11 en 12
Gebonden in wit karton bedrukt met sierrand in blauw voorzien van stofomslag. Lettertype en sierrand gewijzigd. ondertitel ontbreekt en uitgever anders vermeld. Binnenwerk geheel gelijk ook de dikte van het papier gelijk aan 8 en 9. Bindervignet niet meer op achterplat.

10. Gebonden in wit karton identiek aan vorig nummer met bruin papieren stofomslag met uitgespaarde (witte) decoratie en belettering in rood en zwart. Het is gedrukt op dikker papier, waardoor het boek een halve cm dikker is. Deze variatie wordt niet door Van Vliet vermeld. Omslag is aan de dikte aangepast. Ten overvloede, het zetsel geheel hetzelfde, maar sporen die op eventuele slijtage duiden zijn door het papierverschil niet vast te stellen.
Stofomslag is Van Vliet 11, bandje is afbeelding 12.

11. Uiterlijk geheel gelijk aan 10 maar met veel dikkere papier. Nieuwe bindpartij. De naaisteken zijn van deze editie anders dan bij nummer 10 met stofomslag.

Zie de bloemlezing Mozaïek

Zie verzamelde werken, deel 2

12 Garenloos gebonden pocket in de serie Amstel boeken nummer 171 Bedrukt in twee kleuren blauw en zwart
Formaat 11,3 x 18 cm.
Zetspiegel 8,6 x 13,6 exclusief paginacijfer. Zetbreedte 19 aug. Regelhoogte 11 punt, 36 tekstregels per pagina.
Omvang 8 vel van 16. 128 blz. Gedrukt aan vellen van 32. Laatste tekstpagina 124.
Gedrukt door Vonk & Co, Zeist. geen velaanduiding.
Binder niet apart vermeld.

In de volgende talen zijn vertalingen van deze titel verschenen: Engels, Duits

Engelse uitgaven
Ecstasy: a study of Happiness
1e druk: 1892, London, Henry and Co
2e druk: 1897, London, Henry and Co Ltd.

Amerikaanse uitgave
Ecstasy: a study of Happiness
1e druk: 1919, New York, Dodd, Mead and Company.

Duitse uitgaven
Extase. Ein Buch vom Glück
1e druk: 1894, Dresden, Verlag von \\\\\alexander Beyer
2e druk: 1895, Stuttgard/leipzig/Berlin/ Wien, Deutsche Verlags-Anstalt.

Couperuscollectie